Касцёл Беззаганнага Зачацця Панны Марыі ў вёсцы Удзела

Аб'ект гісторыка-культурнай спадчыны ІІ катэгорыі (212Г000417) ...

Царква Свяціцеля Мікалая Цудатворца ў вёсцы Забор'е

Аб'ект гісторыка-культурнай спадчыны ІІІ катэгорыі (213Г000383)  ...

Касцёл Святой Ганны ў вёсцы Мосар

Аб'ект гісторыка-культурнай спадчыны ІІ катэгорыі (212Г000397) ...

Царква Успення Прасвятой Багародзіцы ў вёсцы Кавалі

Аб'ект гісторыка-культурнай спадчыны ІІІ катэгорыі  (213Г000392) ...

Капліца Святога Іллі ў горадзе Глыбокае

Аб'ект гісторыка-культурнай спадчыны ІІІ катэгорыі (213Г000364) ...

Касцёл Святой Тройцы ў горадзе Глыбокае

Аб'ект гісторыка-культурнай спадчыны ІІ катэгорыі (212Г000366) ...

Касцёл Святога Антонія Падуанскага ў вёсцы Прошкава

Аб'ект гісторыка-культурнай спадчыны ІІІ катэгорыі (213Г000411) ...

Тэхналогія прыгатавання традыцыйнай стравы «Масляны баран»

Марына Хрол з традыцыйнай стравай "маслены баран"Тэхналогія прыгатавання традыцыйнай стравы «Масляны баран» у вёсцы Мацюкова - гэта тэхналогія прыгатавання хатняга масла і яго эстэтычнага афармлення ў выглядзе барана па традыцыйнай рэцэптуры, характэрнай для кухні мясцовай сельскай абшчыны. Прыгатаванне стравы пачынаецца са збору смятаны (вяршкоў). У маслабойцы ўзбіваецца масла, працэджваецца і прамываецца ў халоднай вадзе, соліцца. Затым масла сціскаецца ў камок прадаўгаватай формы, з якога выразаецца фігура барана. Далей кавалачкі масла адціскаюць праз марлю, атрымліваючы масу, якая нагадвае авечую воўну. Яе з дапамогай нажа прыціскаюць да выразанай фігуры. З разагрэтага воску робяцца рожкі, з перцу-гарошку - вочы. На апошнім этапе падрыхтоўкі «Масляны баран» упрыгожваецца зелянінай. Калісьці «Маслянага барана» рыхтавалі многія сем'і вёскі Мацюкова, а сёння традыцыйнай тэхналогіяй валодаюць толькі некалькі чалавек. Сярод носьбітаў гэтай тэхналогіі – Марына Хрол.

 

 

Традыцыйная тэхналогія выпечкі жытняга хлеба

Сцепаніда Лупач з жытнім хлебам уласнага прыгатаванняТэхналогіяй выпечкі жытняга хлеба валодае жыхарка вёскі Дзеркаўшчына Сцепаніда Лупач. Выпечаны ў спецыяльных формах на кляновых лістах, гэты хлеб валодае выдатнымі смакавымі якасцямі і не чарсцвее цэлы тыдзень. Працэс падрыхтоўкі хлеба складаецца з некалькіх этапаў: падрыхтоўка квасніка (закваскі), замешвання і выпечкі хлеба. Пасля замешвання і фармоўкі цеста гаспадыня ставіць на ім крыжык. Для таго, каб вызначыць гатоўнасць каравая, адначасова з пасадкай яго ў печ, у шклянку з вадой кідаецца невялікі кавалачак цеста. Як толькі ён усплывае - хлеб гатовы. Стол накрываецца чыстым ручніком або абрусам. Дастаўшы каравай з печы, гаспадыня змочвае руку халоднай вадой і праводзіць па скарынцы, а затым кладзе хлеб на ільняны ручнік і накрывае яго. Перш чым адрэзаць першую лусту, усе дамачадцы павінны перахрысціцца.

 

 

Абрад «Насіць намётку»

Абрад "Насіць намётку"Штогод на свята Спасланне Святога Духа на апосталаў жыхары вёскі Папшычы збіраюцца разам, каб здзейсніць абрад - несці намётку. Фактычна адпраўленне гэтага абраду не перапынялася ад моманту яго ўзнікнення. Сабраўшыся каля прыдарожнага крыжа, вяскоўцы спяваюць песню «Кrólu nieba wysokiego». Затым расцягваецца вялікі адрэз палатна, які напярэдадні быў набыты людзьмі. На гэтае палатно, ці, як яго называюць у Папшычах - намётку, кладуць грашовыя ахвяраванні, пасля чаго працэсія накіроўваецца на могілкі, дзе ў капліцы праходзіць малебен. Намётку павінны несці самыя маладыя жыхары вёскі, яе праносяць над маленькімі дзецьмі і іх бацькамі. Пасля заканчэння службы палатно перадаецца на патрэбы касцёла.

 

 

Традыцыйнае мастацтва маляваных дываноў Віцебскага Паазер'я

Святлана Скавырка - носьбіт традыцый маляваных дываноў Віцебскага Паазер'яМаляваныя дываны на тканіне (маляваныя дываны, маляванкi) былі шырока распаўсюджаныя на тэрыторыі Беларусі пачынаючы з канца XIX стагоддзя, але найбольшай папулярнасцю яны карысталіся ў 20 - 50-я гады мінулага стагоддзя. Маляванкі - феномен народнай творчасці беларусаў. У 1920-30-я гады амаль у кожным сельскім доме сцены былі ўпрыгожаны размаляванымі дыванамі.
Заснавальнікамі жанру можна лічыць ананімных аўтараў, якія з'яўляліся носьбітамі старажытнай традыцыі маляванага мастацтва. Для маляваных дываноў выкарыстоўвалася сшытае з двух частак і афарбаванае ў чорны колер тканае льняное палатно. Маляваныя дываны меньшага памеру называліся паўдыванамі (выконваліся на адным палатне) і макаткамі (выконваліся на палове палатна). Роспіс выконваўся алейнымі або клеявымі фарбамі хатняга прыгатавання. Частка элементаў кампазіцыі выконвалася з выкарыстаннем выразаных з кардона трафарэтаў. Падфарбоўванне дробных дэталяў і нанясенне святлаценю рабілі ад рукі. Па кампазіцыйна-дэкаратыўнаму рашэнню маляваныя дываны былі раслінна-арнаментальнымі і сюжэтна-тэматычнымі. Асноўны матыў раслінна-арнаментальных маляванак - гэта букеты кветак ці вазы з садавінай, абрамленыя гірляндамі пераплеценых галінак, кветак, лісця. Папулярнымі былі таксама малюнкі птушак (паўлінаў, галубоў, ластавак) і звяроў (аленяў, львоў, мядзведзяў, катоў). Традыцыйным матывам сюжэтна-тэматычных дываноў былі: маладая пара на вёслах, архітэктурны пейзаж са старажытным замкам, касцёлам або прыгожым маёнткам сярод дрэў. Развіццё дадзенага жанру народнай творчасці было прымусова спынена ў 1960-х гадах, калі ўсіх рамеснікаў абклалі падаткам і яны вымушаныя былі спыніць сваю працу.
З сярэдзіны 1980-х гадоў пачаўся працэс адраджэння маляваных дываноў Віцебскага Паазер'я. Маляванкі сталі пастаяннымі ўдзельнікамі шматлікіх выстаў і святаў народнай творчасці, якія праводзяцца на Віцебшчыне.

 

 

Тэхналогія прыгатавання традыцыйнай стравы “Клёцкі з душамі”

Прыгатаванне "клёцак з душамі"“Клёцкі з душамі” – страва, распаўсюджаная на захадзе Віцебскай вобласці, у тым ліку і на тэрыторыі Глыбоцкага раёна. Назву страва атрымала ад начынкі, якая змешчана ў сярэдзіне клёцкі і называецца “душой”. Першапачаткова клёцкі з’яўляліся рытуальнай стравай памінальнага стала, але з часам іх сталі гатаваць і ў выхадныя і святочныя дні. Асноўным кампанентам для прыгатавання з’яўляецца бульба, а таксама мука і цыбуля. Для начынкі выкарыстоўваюць такія прадукты, як сала, фарш, грыбы і дамашняя каўбаса. Працэс прыгатавання клёцак патрабуе дакладных навыкаў. Бульбяную масу, надзёртую на мелкую тарку, патрэбна адцадзіць. Пасля таго, як адстаіцца вада, яе зліваюць, а крухмал кладуць у дранку, затым соляць, дабаўляюць муку ці вараную бульбу (па жаданні гаспадыні) і змешваюць. Начынка закладваецца ў дранку і фарміруюцца клёцкі, якія кідаюць у круты кіпень.

Практыка прыгатавання гэтай стравы не перарывалася, што звязана з трывалым замацаваннем яе ў мясцовай сістэме харчавання і дастаткова простай рэцэптурай, якая перадаецца з пакалення ў пакаленне, выкарыстоўваецца ў пунктах харчавання. Эксперты лічаць, што ўключэнне ў Дзяржаўны спіс гісторыка-культурных каштоўнасцей беларускай стравы “Клёцкі з душамі” дазволіць папулярызаваць нацыянальную кухню.